IMMIGRATION RESIDENCE NOTIFICATION

ตม.30 คืออะไร? ใครต้องแจ้งที่พักชาวต่างชาติ วิธีแจ้งออนไลน์และเอกสารที่ใช้

เมื่อชาวต่างชาติเข้าพักในบ้าน คอนโด หรือที่พักของบริษัท ใครเป็นผู้รับผิดชอบแจ้ง ตม.30 และต้องทำภายในเมื่อไร? คู่มือนี้แยกหน้าที่ของเจ้าของที่พัก ผู้ครอบครอง และฝ่าย HR พร้อมขั้นตอนออนไลน์และรายการข้อมูลที่ควรเตรียม

ตรวจสอบข้อมูลราชการ: 3 พฤศจิกายน 2569 สำหรับเจ้าของที่พัก นายจ้าง และฝ่าย HR

สรุปสั้น ๆ

ตม.30 (TM.30) คือการแจ้งรับชาวต่างชาติเข้าพักอาศัยตาม มาตรา 38 แห่งพระราชบัญญัติคนเข้าเมือง พ.ศ. 2522 โดยหน้าที่หลักอยู่ที่เจ้าบ้าน เจ้าของหรือผู้ครอบครองเคหสถาน หรือผู้จัดการโรงแรมตามกรณี ต้องแจ้งภายใน 24 ชั่วโมงนับจากเวลาที่ชาวต่างชาติเข้าพัก ไม่ใช่นับจากวันที่ออกวีซ่าหรือวันที่เริ่มงาน

สามารถแจ้งตามช่องทางของสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง รวมถึง ระบบแจ้ง ตม.30 ออนไลน์ โดยผู้แจ้งควรเก็บหลักฐานการรับแจ้งไว้ การแจ้งนี้เป็นคนละหน้าที่กับ การรายงานตัว 90 วัน (ตม.47)

อ้างอิง: ข้อมูลการแจ้งที่พักตามมาตรา 38 จากหน่วยงานรัฐ และ ประกาศระบบแจ้งที่พักออนไลน์ของตรวจคนเข้าเมืองเชียงใหม่

ใครต้องแจ้ง ตม.30 เมื่อชาวต่างชาติเข้าพัก?

ตามมาตรา 38 ผู้มีหน้าที่แจ้ง ได้แก่ เจ้าบ้าน เจ้าของหรือผู้ครอบครองเคหสถาน หรือผู้จัดการโรงแรม ที่รับชาวต่างชาติซึ่งได้รับอนุญาตให้อยู่ในประเทศไทยเป็นการชั่วคราวเข้าพัก การระบุผู้ดำเนินการจริงควรดูว่าใครเป็นผู้รับผิดชอบที่พักและมีหลักฐานการครอบครองหรือบริหารสถานที่นั้น

ลักษณะที่พัก ผู้ที่ควรตรวจหน้าที่แจ้ง สิ่งที่ HR ควรประสาน
บ้านหรือคอนโดที่เช่าจากบุคคล เจ้าบ้าน เจ้าของ หรือผู้ครอบครองที่พักตามข้อเท็จจริง ยืนยันกับผู้ให้เช่าว่าใครจะยื่น และขอหลักฐานการรับแจ้ง
ที่พักซึ่งบริษัทจัดให้ บุคคลหรือนิติบุคคลที่มีหน้าที่ในฐานะเจ้าของหรือผู้ครอบครองตามกรณี กำหนดผู้ดูแลที่พักและผู้รวบรวมข้อมูลพนักงานให้ชัดเจน
โรงแรมหรือที่พักที่มีผู้จัดการ ผู้จัดการโรงแรมหรือผู้รับผิดชอบตามประเภทสถานประกอบการ สอบถามการรับแจ้งและวิธีขอหลักฐานเมื่อจำเป็น
พักกับคู่สมรสหรือครอบครัวในไทย เจ้าบ้าน เจ้าของ หรือผู้ครอบครองบ้านที่รับเข้าพัก ให้ผู้พำนักประสานคนที่รับผิดชอบบ้านโดยตรง

ตารางนี้เป็นแนวทางแยกผู้รับผิดชอบในงานจริง ไม่ได้กำหนดว่า HR หรือผู้เช่าทุกคนมีหน้าที่แจ้งตามกฎหมายโดยอัตโนมัติ หากสถานะผู้ครอบครองหรือผู้ได้รับมอบหมายไม่ชัดเจนให้สอบถามสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองในพื้นที่

ตม.30 ต้องแจ้งภายในกี่ชั่วโมง และกรณีใดต้องแจ้งใหม่?

หลักทั่วไปคือ ภายใน 24 ชั่วโมงนับแต่ชาวต่างชาติเข้าพักอาศัย ดังนั้น HR ที่ประสานหาที่พักให้พนักงานใหม่ควรยืนยันวันและเวลาเข้าพักจริง ไม่ใช้วันออกเอกสารจ้างงานหรือวันที่เครื่องบินลงจอดเป็นจุดเริ่มต้นโดยอัตโนมัติ

ย้ายไปที่พักแห่งใหม่

เมื่อชาวต่างชาติย้ายไปพักอาศัยอีกแห่ง ควรให้ผู้รับผิดชอบที่พักแห่งใหม่ตรวจหน้าที่แจ้ง ตม.30 และข้อมูลที่ต้องยื่นตามที่อยู่นั้น แม้ชาวต่างชาติจะเคยมีหลักฐานแจ้งของที่อยู่เก่าแล้วก็ตาม

กลับจากต่างประเทศแล้วเข้าพักที่เดิม

ไม่จำเป็นต้องแจ้งใหม่ในทุกกรณี ระเบียบที่ปรับปรุงในปี 2563 และคำอธิบายจากหน่วยงานตรวจคนเข้าเมืองระบุกรณีที่ชาวต่างชาติเดินทางออกไปแล้ว กลับเข้าพักที่เดิมโดยยังอยู่ในระยะการพักอาศัยที่เคยแจ้งไว้ สามารถไม่แจ้งซ้ำได้ตามเงื่อนไข หากมีการย้ายที่พัก ช่วงการพักเดิมสิ้นสุด หรือข้อเท็จจริงไม่แน่ชัด ให้ผู้รับผิดชอบตรวจสอบกับ ตม. พื้นที่ก่อน

อย่าสับสนกับการนับวันแจ้ง 90 วัน

การเดินทางออกนอกประเทศไทยแล้วกลับเข้ามามีผลต่อการนับรอบ ตม.47 (แจ้ง 90 วัน) แต่ไม่ได้แปลว่าเจ้าบ้านต้องยื่น ตม.30 ใหม่ทุกครั้ง เมื่อกลับสู่ที่พักเดิม ความแตกต่างนี้สำคัญต่อการทำทะเบียนติดตามของ HR

แจ้ง ตม.30 ต้องใช้เอกสารอะไรบ้าง?

การยื่นแบบกระดาษและการสมัครใช้งานระบบออนไลน์อาจมีรายละเอียดเอกสารต่างกันตามผู้แจ้งและพื้นที่รับผิดชอบ แต่ข้อมูลหลักที่ต้องตรงกันคือ ตัวผู้แจ้ง ที่อยู่ที่พัก และข้อมูลชาวต่างชาติที่เข้าพัก

HOST / ACCOMMODATION

ข้อมูลฝ่ายเจ้าของหรือผู้ครอบครองที่พัก

  • ชื่อและข้อมูลติดต่อผู้แจ้งหรือผู้รับผิดชอบที่พัก
  • รายละเอียดบ้าน คอนโด หรือสถานประกอบการและที่อยู่ครบถ้วน
  • เอกสารแสดงตัวผู้แจ้ง เช่น บัตรประชาชนตามกรณี
  • หลักฐานเกี่ยวกับสถานที่ เช่น ทะเบียนบ้านหรือสัญญาเช่า (ถ้ามีและหน่วยงานกำหนด)
  • ข้อมูลผู้รับมอบหมายและหนังสือมอบอำนาจ หากใช้การมอบหมายให้ผู้อื่นดำเนินการ

FOREIGN RESIDENT

ข้อมูลชาวต่างชาติที่เข้าพัก

  • ชื่อ–นามสกุลและสัญชาติให้ตรงกับหนังสือเดินทาง
  • เลขหนังสือเดินทางและข้อมูลในหน้าที่เกี่ยวข้อง
  • วันที่เริ่มเข้าพักจริง และช่วงเวลาพักที่ทราบ
  • รายละเอียดสถานะเข้าเมืองหรือข้อมูลเดินทางตามที่แบบฟอร์ม/ระบบร้องขอ
  • ข้อมูลที่อยู่ที่พักแห่งนั้น เพื่อให้ตรวจสอบกับผู้แจ้งได้ตรงกัน

แยกให้ชัด: เอกสารสำเนาทะเบียนบ้าน บัตรประชาชน หนังสือเดินทาง และสัญญาเช่าเป็นตัวอย่างรายการที่สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองบางจังหวัดประชาสัมพันธ์ไว้ ส่วนรายการที่จำเป็นสำหรับคำขอจริงต้องดูวิธีแจ้งและสถานะของผู้ยื่น ไม่ควรส่งสำเนาทุกอย่างโดยไม่มีเหตุจำเป็น

วิธีแจ้ง ตม.30 ออนไลน์ ผ่านระบบสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง

สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองประชาสัมพันธ์ระบบแจ้งที่พักใหม่ที่ tm30.immigration.go.th ซึ่งเริ่มใช้ตั้งแต่วันที่ 15 กันยายน 2566 ผู้ใช้ระบบเดิมในช่วงเปลี่ยนผ่านต้องลงทะเบียนใหม่ โดยขั้นตอนหลักที่ใช้เตรียมงานมีดังนี้

  1. ลงทะเบียนผู้แจ้งในระบบใช้ข้อมูลของเจ้าบ้าน เจ้าของหรือผู้รับผิดชอบสถานที่ตามประเภทบัญชีที่ระบบรองรับ และเตรียมหลักฐานเกี่ยวกับผู้แจ้งให้ครบ
  2. เพิ่มหรือเลือกข้อมูลที่พักตรวจเลขที่บ้าน อาคาร ห้อง ตำบล/แขวง อำเภอ/เขต และจังหวัดให้ตรงกับสถานที่จริง โดยเฉพาะกรณีผู้ดูแลมีหลายแห่ง
  3. เพิ่มรายการชาวต่างชาติที่เข้าพักเลือกที่พัก กรอกวันที่เข้าพักและข้อมูลหนังสือเดินทางตามช่องที่ระบบแสดง ตรวจตัวสะกดและหมายเลขก่อนบันทึก
  4. ตรวจรายการที่ส่งและหลักฐานการแจ้งตรวจว่าข้อมูลถูกบันทึกในรายการแจ้งของระบบตามขั้นตอนที่ใช้งานจริง และเก็บหลักฐานหรือข้อมูลยืนยันการรับแจ้งที่ระบบออกให้
  5. ส่งหลักฐานให้ผู้ประสานงานที่เกี่ยวข้องเจ้าของที่พักหรือผู้รับผิดชอบส่งหลักฐานให้ชาวต่างชาติหรือ HR ตามความจำเป็น โดยจัดเก็บข้อมูลส่วนบุคคลเท่าที่เกี่ยวข้องกับงาน

ชื่อเมนูและหน้าจออาจเปลี่ยนตามการปรับปรุงระบบ คู่มือนี้สรุปลำดับการเตรียมข้อมูลจากประกาศและคู่มือภาครัฐ ไม่ใช่การยืนยันว่าได้เข้าสู่ระบบด้วยบัญชีผู้ใช้งานจริง ณ วันที่ตรวจสอบ หากระบบขัดข้องให้ตรวจช่องทางติดต่อสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองในพื้นที่

หากไม่แจ้งออนไลน์ มีช่องทางใดบ้าง?

ช่องทางที่หน่วยงานรัฐระบุไว้ ได้แก่ การยื่นด้วยตนเองหรือมอบหมายผู้อื่น ที่สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองในพื้นที่ และ การแจ้งทางไปรษณีย์ลงทะเบียน ตามหลักเกณฑ์ที่หน่วยงานรับเรื่องกำหนด โดยการยื่นแบบกระดาษใช้แบบ ตม.30 พร้อมบัญชีรายชื่อชาวต่างชาติที่เข้าพัก

ก่อนเดินทางหรือจัดส่งเอกสาร ให้ตรวจสถานที่รับแจ้ง วันทำการ รายการสำเนา หลักฐานผู้แจ้ง และวิธีรับใบรับแจ้งจากสำนักงานที่รับผิดชอบที่พักนั้นโดยตรง เพราะขั้นตอนปฏิบัติอาจแตกต่างตามช่องทางและพื้นที่

สำหรับการแจ้งทางไปรษณีย์ ควรตรวจว่าหน่วยงานรับเรื่องกำหนดวิธีส่งกลับหลักฐานอย่างไร และเก็บเลขติดตามไปรษณีย์ไว้ตรวจสอบ

ตม.30 กับการแจ้ง 90 วัน (ตม.47) ต่างกันอย่างไร?

หากต้องจัดตารางรายงานตัวของพนักงานต่างชาติด้วย ให้ดู วิธีแจ้ง 90 วัน (ตม.47) และช่วงเวลาที่ต้องดำเนินการ ซึ่งแตกต่างจากหน้าที่แจ้งที่พักตาม ตม.30

ชื่อทั้งสองเกี่ยวข้องกับที่พักของชาวต่างชาติ แต่ ผู้มีหน้าที่แจ้งและเหตุที่ทำให้ต้องดำเนินการต่างกัน จึงไม่ควรใช้หลักฐานอย่างหนึ่งแทนอีกอย่างหนึ่ง

ประเด็น ตม.30 ตม.47 (แจ้ง 90 วัน)
รายงานเรื่องใด รับชาวต่างชาติเข้าพักในสถานที่ ชาวต่างชาติพำนักในไทยต่อเนื่องครบระยะตามหลักเกณฑ์
ผู้มีหน้าที่หลัก เจ้าบ้าน เจ้าของหรือผู้ครอบครองที่พัก หรือผู้จัดการโรงแรมตามกรณี ชาวต่างชาติที่เข้าหลักเกณฑ์รายงาน 90 วัน (อาจมอบหมายผู้ยื่นตามเงื่อนไข)
กำหนดเวลา ภายใน 24 ชั่วโมงจากการเข้าพักตามหลักทั่วไป ตามรอบรายงาน 90 วันและช่วงยื่นที่หน่วยงานกำหนด
วัตถุประสงค์ แจ้งข้อมูลที่พักและผู้เข้าพัก รายงานที่พักอาศัยตามระยะเวลาที่พำนักต่อเนื่อง

ทั้งสองอย่าง ไม่ใช่การขยายเวลาพำนัก หากต้องการยื่นขออยู่ในประเทศไทยต่อเมื่อใกล้ครบกำหนดอนุญาตให้อยู่ ให้ดูข้อมูล บริการขยายเวลาพำนัก (Visa Extension) แยกต่างหาก

HR ACCOMMODATION CHECKLIST

Checklist สำหรับ HR เมื่อต้องจัดที่พักให้พนักงานต่างชาติ

ฝ่าย HR ไม่ได้เป็นผู้มีหน้าที่แจ้ง ตม.30 ทุกกรณี แต่สามารถลดปัญหาข้อมูลตกหล่นได้ด้วยการจัดการผู้รับผิดชอบให้ชัดเจนตั้งแต่ก่อนพนักงานย้ายเข้า

  1. ยืนยันที่พักและวันย้ายเข้าจริงบันทึกที่อยู่ครบถ้วน เบอร์ติดต่อ และวันที่/เวลาที่พนักงานเริ่มพัก ไม่ยึดเพียงวันเริ่มงาน
  2. ระบุผู้มีหน้าที่แจ้งติดต่อเจ้าของบ้าน ผู้ครอบครอง ผู้จัดการที่พัก หรือผู้ดูแลที่บริษัทแต่งตั้งตามข้อเท็จจริง พร้อมระบุผู้ประสานงาน
  3. ส่งข้อมูลเท่าที่จำเป็นตรวจชื่อ เลขหนังสือเดินทาง และช่วงเข้าพักให้ตรงกันก่อนส่งให้ผู้รับผิดชอบ โดยใช้ช่องทางจัดส่งข้อมูลที่เหมาะสม
  4. ยืนยันการดำเนินการภายในกำหนดติดตามว่าผู้มีหน้าที่แจ้งดำเนินการภายใน 24 ชั่วโมง และขอหลักฐานการรับแจ้งเพื่อใช้ประสานงานเมื่อจำเป็น
  5. ตรวจเมื่อมีการย้ายที่พักหรือเดินทางแยกกรณีย้ายที่อยู่ใหม่กับการกลับที่พักเดิม พร้อมตรวจว่าการแจ้งเดิมยังครอบคลุมตามเงื่อนไขหรือไม่
  6. แยกทะเบียนติดตามงาน Immigrationเก็บวันแจ้ง ตม.30 แยกจากวันแจ้ง 90 วัน วันอนุญาตให้อยู่ และวันหมดอายุ Work Permit เพื่อไม่ให้สับสนว่าเอกสารหนึ่งต่ออายุอีกเอกสารหนึ่งได้

รายการนี้เป็นแนวทางจัดกระบวนการภายในองค์กร ไม่ใช่แบบฟอร์มหรือข้อกำหนดเพิ่มเติมจากสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ ตม.30

ชาวต่างชาติที่เช่าคอนโดต้องแจ้ง ตม.30 ด้วยตัวเองหรือไม่?

ตามมาตรา 38 หน้าที่แจ้งอยู่ที่เจ้าบ้าน เจ้าของหรือผู้ครอบครองสถานที่ตามกรณี จึงควรตรวจสัญญาเช่าและข้อเท็จจริงว่าใครเป็นผู้มีหน้าที่หรือได้รับมอบหมายให้แจ้ง ไม่ควรสรุปว่าผู้เช่าชาวต่างชาติทุกคนต้องยื่นเอง

บริษัทจัดหาที่พักให้พนักงานต่างชาติ ใครควรแจ้ง?

ต้องตรวจว่าใครเป็นเจ้าของหรือผู้ครอบครองสถานที่จริง หากเป็นที่พักที่บริษัทดูแล ควรกำหนดผู้รับผิดชอบและประสานกับเจ้าของหรือผู้ดูแลที่พักให้ชัดเจน HR สามารถช่วยติดตามงานได้ แต่ไม่ถือเป็นผู้แจ้งตามกฎหมายโดยอัตโนมัติ

ถ้าชาวต่างชาติออกนอกประเทศแล้วกลับมาอยู่คอนโดเดิม ต้องแจ้งซ้ำไหม?

ไม่จำเป็นต้องแจ้งซ้ำทุกครั้ง หากกลับที่พักเดิมและยังอยู่ภายในระยะการพักที่แจ้งไว้ตามเงื่อนไขของระเบียบที่เกี่ยวข้อง แต่ถ้าย้ายที่พักหรือไม่แน่ใจว่าข้อมูลเดิมครอบคลุมหรือไม่ ให้สอบถามตรวจคนเข้าเมืองในพื้นที่

ตม.30 กับแจ้ง 90 วัน ใช้แทนกันได้หรือไม่?

ใช้แทนกันไม่ได้ ตม.30 เป็นการแจ้งรับคนต่างชาติเข้าพักโดยผู้รับผิดชอบที่พัก ส่วน ตม.47 เป็นการรายงานที่พักตามรอบ 90 วันของชาวต่างชาติที่เข้าเงื่อนไข

แจ้ง ตม.30 ออนไลน์ผ่านเว็บไซต์ไหน?

ใช้ระบบของสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองที่ tm30.immigration.go.th โดยผู้แจ้งต้องเตรียมบัญชีผู้ใช้ ข้อมูลที่พัก และข้อมูลชาวต่างชาติให้ตรงตามช่องที่ระบบกำหนด

ถ้าแจ้ง ตม.30 เกิน 24 ชั่วโมงควรทำอย่างไร?

ควรติดต่อสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองที่รับผิดชอบที่พักเพื่อแจ้งข้อเท็จจริงและดำเนินการตามคำแนะนำ เนื่องจากการไม่แจ้งหรือแจ้งล่าช้าอาจมีผลตามกฎหมาย ไม่ควรสรุปว่าการกรอกย้อนหลังในระบบหมายถึงไม่มีความผิด

การแจ้ง ตม.30 ทำให้วีซ่าหรือ Work Permit ต่ออายุอัตโนมัติไหม?

ไม่ทำให้ต่ออายุ ตม.30 เป็นการแจ้งข้อมูลที่พัก ไม่ใช่การอนุญาตให้อยู่ต่อหรือการอนุญาตทำงาน ต้องติดตามกำหนดการของเอกสารแต่ละประเภทแยกกัน

BTOOLS IMMIGRATION

วางแผนงานเอกสาร Immigration สำหรับพนักงานต่างชาติ

หากองค์กรต้องดูแลพนักงานต่างชาติหลายคน ควรวางระบบประสานเรื่องที่พักและวันสำคัญร่วมกับเอกสารการพำนักให้ชัดเจนตั้งแต่ต้น

ติดต่อ BTools Immigration

แหล่งข้อมูลทางการ

ตรวจสอบแหล่งข้อมูลวันที่ 3 พฤศจิกายน 2569 ข้อมูลด้านกฎหมายและช่องทางแจ้งอ้างอิงหน่วยงานรัฐ ส่วนตัวอย่างการจัดการข้อมูลในบริษัทเป็นแนวทางปฏิบัติงานสำหรับ HR ไม่ใช่ข้อกำหนดเพิ่มเติมของราชการ

บทความอื่นๆ